Hoe snoei je zomerframboos en doornloze braam?
Het snoeien van een zomerframboos en een doornloze braam vraagt om een andere aanpak dan bij bijvoorbeeld herfstframbozen. Veel tuinliefhebbers raken hierdoor in de war, terwijl het principe eigenlijk heel logisch is. Zomerframbozen en (doornloze) bramen dragen hun vruchten namelijk op scheuten die het jaar ervoor zijn gegroeid. Wie begrijpt hoe de plant groeit, ziet al snel welke takken mogen blijven staan en welke zonder pardon weg kunnen.
Bij zomerframbozen verschijnen de vruchten op zijtakjes van scheuten die het vorige jaar zijn gevormd. Dat betekent dat een scheut in zijn tweede jaar vrucht draagt en daarna geen functie meer heeft. Dat is een belangrijk verschil met herfstframbozen, die hun vruchten juist op eenjarige scheuten vormen en daarom elk jaar volledig kunnen worden teruggesnoeid. De zomerframboos lijkt in dit opzicht veel meer op de braam, zeker op de doornloze varianten.
Door oude takken te snoeien en jonge scheuten te behouden blijft de plant gezond en productief.
Tijdens of na de oogst is goed te zien welke takken hebben gedragen. Deze herken je aan de vertakte zijtakjes die vaak bruin verkleuren. Aan deze zijtakjes hebben de vruchten gezeten en zodra de oogst voorbij is, is de taak van deze scheut afgerond. Deze afgedragen takken mogen volledig tot aan de grond worden weggeknipt. Het is verstandig dit niet uit te stellen, omdat later snoeien het risico vergroot dat jonge, kwetsbare scheuten beschadigd raken.
De jonge scheuten die het afgelopen jaar zijn gegroeid, hebben nog geen of nauwelijks zijtakjes. Deze blijven staan, want zij vormen de basis voor de oogst van het komende seizoen. Door alleen deze scheuten te laten staan, blijft de plant overzichtelijk en gezond.
Bij een dichtbegroeide zomerframboos kan het verleidelijk zijn om afgedragen takken in één keer onderaan af te knippen en eruit te trekken. In de praktijk werkt dat vaak niet zo goed. De takken blijven haken, stekels zorgen voor pijnlijke handen en jonge scheuten kunnen beschadigd raken door het trekken en schuren. Een prettigere methode is om de oude takken eerst in kleinere stukken te knippen, bijvoorbeeld van ongeveer dertig centimeter. Zo kun je ze gecontroleerd verwijderen zonder schade aan te richten.
Het snoeiafval kun je het beste direct verzamelen en afvoeren in de groene container. Op een compost- of takkenhoop blijven stekels vaak lang hinderlijk aanwezig, waardoor je ze later alsnog tegenkomt.
De doornloze braam wordt op vrijwel dezelfde manier gesnoeid als de zomerframboos. Ook hier dragen de scheuten in hun tweede jaar vruchten en moeten ze daarna worden verwijderd. Het verschil zit vooral in de dikte van het hout. Braamscheuten kunnen gemakkelijk enkele centimeters dik worden, waardoor een snoeischaar soms tekortschiet. In dat geval is een klein snoeizaagje een stuk comfortabeler en minder belastend voor handen en polsen. Goed gereedschap maakt het werk lichter en zorgt ervoor dat tuinieren plezierig blijft.
Na het snoeien blijven er meestal enkele jonge, krachtige scheuten over die vaak uit dezelfde plek omhoog komen. Idealiter staan deze scheuten wat uit elkaar, zodat elke tak voldoende licht en lucht krijgt. In de praktijk kun je dit oplossen door ze te spreiden en aan te binden langs draden of een rek. Op die manier ontstaat bovenin een open structuur, terwijl de plant onderaan overzichtelijk blijft.
Na het snoeien oogt de bodem rondom de plant soms rommelig, met oud hout en resten van vaste planten. Dat hoeft geen probleem te zijn. Het laten staan van afgestorven plantenresten in de winter biedt schuilplaatsen voor insecten en andere kleine dieren die bijdragen aan een gezond tuinecosysteem. Wat er slordig uitziet, heeft vaak een belangrijke functie in de natuur.
Door jaarlijks de afgedragen takken van de zomerframboos en doornloze braam te verwijderen en alleen de jonge scheuten te laten staan, blijven de planten vitaal en productief. Met een rustige snoeimethode, het juiste gereedschap en voldoende aandacht voor aanbinden, leg je de basis voor een rijke oogst in het volgende seizoen.
Meer tips over onderhoud in jouw moestuin? Kijk dan ook eens onze video’s op ons YouTube kanaal!
Abonneer je vandaag nog op Stadstuinieren. Het leukste tijdschrift met 100 pagina’s bomvol tips voor de urban gardener. Indoor, balkon, dakterras of moestuin.
Meld je ook aan voor een maandelijkse inspiratienieuwsbrief in je mailbox!