Groene Portretten: Sla

Als beginnend moestuinier is het bemoedigend om tijdens je eerste seizoen al wat successen te boeken. Er zijn een aantal groenten die daar bijzonder geschikt voor zijn omdat er weinig mis mee kan gaan. Sla hoort daar absoluut bij. Mij gaf het in ieder geval een enorme kick toen ik mijn allereerste zaailingen in mooie, groene kroppen zag veranderen. Om van de eerste oogst nog maar niet te spreken… wat smaakte dat anders dan de sla uit de supermarkt. Deze blaadjes glansden en waren knapperig en fris!

“Om zo lang mogelijk van je slaplanten te genieten, kun je de plant beter niet in één keer oogsten”

Over sla (Lactuca sativa) valt veel te vertellen. Om te beginnen zijn er door de eeuwen heen enorm veel variëteiten ontwikkeld. Behalve de bekende kropsla, zijn er nog talloze andere soorten in verschillende kleuren, vormen, texturen en smaken. De plant is al heel vroeg gedomesticeerd en de oude Egyptenaren kweekten hem al zo’n 3000 jaar voor Christus voor de sappige, eetbare bladeren en om olie uit de zaden te persen. Zij beschouwden sla als een heilige plant en geloofden dat de bladeren bevorderlijk waren voor de vruchtbaarheid.

Potten of volle grond

Je kunt sla zowel in de volle grond als in potten kweken. Zoals gezegd zijn er veel soorten om uit te kiezen en er zijn zelfs variëteiten die geschikt zijn voor herfst- en winterteelt. Ik zaai sla altijd binnen voor in zaaibakken en plant ze buiten uit als de plantjes zo’n 5 centimeter hoog zijn. Afhankelijk van het ras kun je soms al vanaf februari beginnen met zaaien. Bescherm de jonge plantjes wel tegen slakken, die zijn er namelijk dol op. Een stuk vliesdoek of een dagelijkse speurtocht rond schemertijd kan hierbij helpen.

Met warm weer heeft sla de neiging om in bloei te schieten, een beetje schaduw kan daarom geen kwaad. Geef de planten bovendien altijd voldoende water en plaats ze niet te dicht op elkaar. Ik zet ze meestal zo’n 25 cm van elkaar vandaan, soms iets meer, soms iets minder, afhankelijk van het soort. Verder is het belangrijk dat de grond voldoende voedingsstoffen bevat. Je kunt dit bereiken door tijdens de wintermaanden mest of compost door de grond te werken en tijdens de groeiperiode af en toe wat wormenthee aan het gietwater toe te voegen.

Winterteelt

De slasoorten die geschikt zijn voor winterteelt zaai je vanaf augustus of september. Tijdens milde winters hebben sommige winterrassen genoeg aan een beschutte plek in de tuin, de meeste anderen groeien beter in een koude bak, kweektunnel of kas. Zorg hierbij wel voor voldoende ventilatie.

Om zo lang mogelijk van je slaplanten te genieten, kun je de plant beter niet in één keer oogsten maar telkens de grootste, buitenste bladeren plukken. Op deze manier blijft de kern van de plant intact en groeit hij gewoon verder.

Recept:  Slasoep

Er zijn ontelbaar veel recepten voor salades in omloop en ik heb daarom besloten om dit keer iets anders te proberen: slasoep! Het is een gerecht dat lichtelijk tegen mijn gevoel ingaat, maar kennelijk was het bij de Romeinen niet ongebruikelijk om sla te koken, wellicht omdat de soorten van toen nog niet zo mals waren als nu. Gebruik voor dit recept uit The New York Times daarom sla met stevige bladeren en voeg er een ui, knoflook, groentebouillon, rijst (of aardappels), tijm, een laurierblad en eventueel wat zout en peper aan toe. Nadat alles 30 minuten heeft gesudderd, pureer je de soep met een staafmixer en serveer je hem met verse peterselie en lente-uitjes.

Stadstuinieren 2015-02 – Tekst en fotografie: Stella Faber